150 jaar dakramen

150 jaar dakramen

Neem een kijk in de geschiedenis van de dakramen. Van de 19e eeuwse armenwoningen tot het eerste FAKRO dakraam en het groeiende succes. Door de komst van beter isolatiemateriaal, werden de zolderruimten door de jaren heen steeds leefbaarder. Met deze verbeteringen gaan ook dakramen een steeds belangrijkere rol spelen.
 

19e eeuw

Zowel in de literatuur, de kunst als in officiële documentatie wordt het gebruik van 'ramen in het dak' genoemd. In de 19e eeuw komen we deze vermeldingen voor het eerst tegen. Het toepassen van deze ramen gebeurde vooral om de armere klassen in de grotere steden van leefruimte te voorzien.
 

Eerste foto genomen vanuit een dakraam


Wist je dat...de eerste foto ter wereld vanuit een zolderraam werd genomen? In de zomer van 1826 legde de fransman Joseph Nicéphore Niépce als eerste ter wereld het uitzicht vanuit zijn dakraam vast op plaat. 8 uur aan licht was nodig om tot het gewenste resultaat te komen.

Ook in de kunst is het raam geregeld vastgelegd

Dakramen in arme huurflats

 

Een kamer verlicht met een in het dak gemonteerd raam, geïllustreerd door de Franse tekenaar Francisque Poulbot. In de 19e eeuw werden in grote, rijke steden van Duitsland, Frankrijk en Engeland, in de zolder van de gebouwen, woonruimtes voor armere burgers ingericht.

 

 

 

 

Dakramen in het verhaal van Hans Christian Andersen

 

"Onder het hellende dak zaten de muren met daarin een raam, net als de overige mansarderamen, maar deze gaf een aanzienlijk breder uitzicht. Vanuit daar kon ik de kerktoren zien die in zijn geheel zichtbaar was." - Hans Christian Andersen

 

 

 

 

Dakramen in het schilderij van Gogh

 

Het schilderij van Vincent van Gogh “Rietgedekte huizen tegen een heuvel” dat bewaard is in Tate Gallery in Londen met zichtbaar glazen dak.

 

 

   

 

 

 

Historische documentatie over dakramen

De oudste historische documentatie met betrekking tot 'de uitvindingen van ongewone ramen' stamt van het einde van de 19e eeuw. In die tijd werden dakramen al gebruikt als bouwelement.
 

1894 - Groot Brittanië

In 1894 werd in Groot Brittannië een uitvinding aangevraagd voor het verbeteren van de constructie van schuif- en draairamen, dakramen en deuren, zodat deze beglaasd en binnenshuis gereinigd konden worden. In de inschrijving zelf werd een constructie voorgesteld, waarbij het glas in een houten frame werd geplaatst.

Engeland ontwerpschets

1896 - Duitsland

Ook enkele jaren later in Duitsland werden bewijzen van zolderverlichting gevonden. In het warenhuis Wertheim in Berlijn werd glas in het dak toegepast.

Wertheim Berlijn - ontwerp met dakramen

20e eeuw

1924/1926 - Verenigde Staten

  • Het octrooi voor de constructie van geventileerde dakramen werd verleend aan Ch. Witnell. Deze uitvinding garandeerde een makkelijke opening en sluiting van het raam. Op deze manier konden in het bijzonder (varkens)schuren makkelijk geventileerd worden.

Jaren '20 - Europa

  • Een aantal oplossingen die opening en sluiting van de dakramen mogelijk maken, werd geoctrooieerd.
  • De firma Tischler & Seichter verkrijgt het Duitse octrooi voor het openings- en sluitingsmechanisme van dakramen.
  • F.Tittmann heeft het zelfsluitende mechanisme van de dakramen door opslag van regenwater geoctrooieerd.

1921 - The Kid, Charlie Chaplin

In 1921 is ook het dakraam te zien in de film The Kid. Waarin Charlie Chaplin een arme man met goede bedoeling speelt die onverhoopt de zorg voor een kleine jongen op zich krijgt. De zolderflat staat symbool voor de lagere klasse in die tijd. Met het dakraam als enige natuurlijke lichtbron.

The Kid - Charlie Chaplin met dakraam  In de film the Kid is een dakraam te zien


 

De term 'dakraam'

1931 - Duitsland

De term 'dakraam' (dachfenster) wordt voor het eerst gebruikt in Duitsland in de octrooiomschrijving voor een uitzet-tuimeldakraam.

    Term dakraam voor het eerst gebruiktPatentaanvraag met een tekening van een dakraam

1938

Enkele jaren later wordt in de historische documentatie van het Poolse octrooibureau een inschrijving van de raamuitvinding voor verlichting van de zolder gevonden, ondertekent door de Duitser Bernard Schwarz. Het idee van het octrooi vormde twee overlappende elementen in de vorm van de letter 'U', uitgevoerd van keramiek voor verbetering van de raamisolatie. Uit het document blijkt dat de uitvinding één jaar daarvoor, d.w.z. in 1937, in Duitsland werd ingeschreven.

Patent Bernard Schwarz

De ontwikkeling van het 'dachfenster' blijft verder gaan en er worden verschillende nieuwe octrooien aangevraagd. Zowel in woonruimtes als werkruimtes beginnen de ramen een belangrijkere rol te spelen. Vanaf dit punt is niet alleen het verlichten van de ruimte het hoofddoel, maar door de verschillende openingssystemen, begint ook het 'verluchten' een belangrijke rol te spelen.


1942

  • In 1942 vindt de Deen Villum Kann Rasmussen een nieuwe constructie voor het scharnieren van draairamen uit. De door Rassmusen bedachte oplossing maakte een simpele bediening van het dakraam mogelijk.
  • De uitvinding van Rassmusen viel samen met de ontwikkeling van andere belangrijke technologieën. Na de Tweede Wereldoorlog werden in West-Europese landen gipsplaten en mineraalwol gebruikt om zolderruimtes te isoleren. De ruimtes werden leefbaarder en daarmee nam de vraag naar dakramen toe.

Jaren '70

  • In de jaren '70 begint een ware dakramen rage. De dakramen werden op grote schaal door het Deense Velux en de Duitse ondernemingen Roto, Blefa en Braas gefabriceerd. Ook Franse, Italiaanse en Spaanse ondernemingen bieden het product aan.

Jaren '90

    De dakramen markt begint zich ook in Midden- en Oost-Europa te ontwikkelen.

 

FAKRO de nieuwe standaard

1991

  • In Polen werd de onderneming FAKRO opgericht, die binnenkort de kampioen van de vaktechnologie zal worden dankzij het creëren van de nieuwe standaard op het gebied van dakramen.
  • Op de huidige dakramenmarkt zijn drie grote marktspelers te onderscheiden: het Deense Velux, het Poolse FAKRO en het Duitse Roto. De overige fabrikanten met een marginaal marktaandeel zijn Claus, Falux, Inlux, Axel (Italië), Okfel (Slovenië), Prima, Fenestra, Cubeso, Formanek, Zima, Solana (Tsjechië), OKPOL, Oman Keylite (Polen), Andersen (USA), Colambia (Canada), AHRD (China), Folis (Zuid Afrika), Induro (Spanje) i Tostem, YKK, Panasonic (Japan). Geen van hen bezit meer dan 1% in het globale marktaandeel.
  • De constructie van het hedendaagse dakraam verschilt aanzienlijk van zijn oorspronkelijke vorm. De hedendaagse klant verwacht nu moderne, ongewone ontwikkelingen. De met elkaar concurrerende bedrijven strijden om aan deze behoeftes te kunnen voldoen. Het bewijs daarvoor is het steeds groeiende aantal octrooien in de branche van de dakramen.

 

150 jaar dakramen

FAKRO heeft meer dan 100 octrooien en gebruiksmodellen aangevraagd. Vanaf de start van de Poolse onderneming steeg het aantal aangevraagde octrooien door de fabrikanten van de dakramen aanzienlijk.

 

  • Het basisaanbod van de meeste fabrikanten vormt het raam met draaiconstructie in verschillende uitvoeringen. Behalve de draairamen zijn er op de markt PVC-draairamen, dakramen met verhoogde tuimelas, balkonramen, energiebesparende ramen en platdakramen.

 

FAKRO, innovatieve onderneming


De markt van dakramen heeft een enorme ontwikkeling doorgemaakt, waarbij FAKRO, één van de meest innovatieve Poolse ondernemingen, een bijzondere bijdrage heeft geleverd.

  • FAKRO bezit een modern onderzoek- en ontwikkelingscentrum. In de R&D afdeling werken meer dan 100 ingenieurs.
  • FAKRO heeft meer dan 100 octrooiaanvragen ingediend.
  • FAKRO exporteert naar vele landen over de hele wereld. Niet alleen dakramen, maar ook ontwikkelingen en innovaties van de Poolse ingenieurs.

Dankzij FAKRO bepaalt Polen op dit moment de internationale richtlijnen voor de ontwikkeling van de internationale sector van dakramen en Poolse deskundigen worden als de beste op het gebied van dakramen beschouwd. De dynamische groei van de onderneming uit Nowy Sącz (Polen) heeft buitenlandse concerns zoals het Deense Velux en het Duitse Roto gedwongen eigen productie naar Polen te verplaatsen. Polen is vandaag de dag de internationale marktleider in de productie van dakramen. Elk derde gemonteerde dakraam op de wereld wordt in Polen gefabriceerd.